منظور از وجه التزام این است که هرگاه به علتی بیع قطعی انجام نشد این مبلغ به عنوان جریمه از طرفی که عدم انجام معامله مستند به عمل اوست اخذ و به طرف دیگر تعلق گیرد.
در واقع وجه التزام، خسارت عدم انجام تعهد انتقال رسمی ملک یامورد معامله است که در قولنامه به یکی از روشهای ذیل می تواند باشد:
در قولنامه ذکر میشود که در صورتی که فروشنده یا خریدار از اجرای مفاد تعهد خویش امتناع نماید فلان مبلغ را باید به طرف مقابل بپردازد. در این صورت اگر فروشنده به تعهد خود انتقال مال عمل نکند خریدار میتواند با احراز عدم اجرای تعهد، وجه التزام تعیین شده را مطالبه کند.
بصورت جامع تر طرفین توافق میکنند که در تاریخی در دفترخانه حضور یابند و سند رسمی تنظیم کنند و در صورت عدم حضور هر یک در دفترخانه طرف دیگر مکلف است مبلغی به طرف دیگر بپردازد و تعهد خویش را نیز انجام دهد. در این حالت با احراز عدم حضور متعهد باید وجه التزام را بپردازد و تعهد را نیز انجام دهد.
نکته مهمی که در این میان وجود دارد این است که کسی که وجه التزام را مطالبه میکند باید خود تعهداتش را کامل انجام داده باشد.
مثلاً خریدار باید در دفترخانه حاضر شود و قیمت معامله را نیز به رؤیت دفتردار برساند و عدم اجرای تعهد طرف دیگر احراز شود.
