۱- کلاهبرداری ساده
هرکس با توسل به وسایل متقلبانه، مانند ایجاد شرکت یا مؤسسه موهوم، داشتن اموال یا اختیارات واهی، امیدوار کردن به امور غیرواقع، ترساندن از حوادث غیرواقع یا استفاده از عنوان مجعول، مال دیگری را ببرد، مرتکب کلاهبرداری ساده شده است.
مجازات:
رد اصل مال به صاحب آن
حبس از ۱ تا ۷ سال
جزای نقدی معادل مال مأخوذه
۲- کلاهبرداری مشدد
در موارد زیر، کلاهبرداری مشدد محسوب میشود:
مرتکب برخلاف واقع، عنوان یا سمت مأمور دولت یا نهادهای عمومی را اختیار کند.
جرم از طریق وسایل ارتباط جمعی مانند رادیو، تلویزیون، روزنامه، مجله، انتشار آگهی یا سخنرانی در مجامع ارتکاب یابد.
مرتکب از کارکنان دولت، شهرداریها، نهادهای عمومی، قوای سهگانه، نیروهای مسلح یا مأموران به خدمات عمومی باشد.
مجازات:
رد اصل مال
حبس از ۲ تا ۱۰ سال
انفصال ابد از خدمات دولتی
جزای نقدی معادل مال مأخوذه
۳- کلاهبرداری مشدد شبکهای
هرگاه اشخاص با تشکیل یا رهبری شبکه چندنفره به ارتکاب ارتشاء، اختلاس یا کلاهبرداری اقدام کنند، علاوه بر استرداد اموال و ضبط اموال نامشروع، به مجازاتهای شدیدتری محکوم میشوند.
مجازات:
ضبط اموال حاصل از جرم
رد مال به صاحب آن یا دولت (حسب مورد)
جزای نقدی معادل مجموع اموال
انفصال دائم از خدمات دولتی
حبس از ۱۵ سال تا حبس ابد
در صورتی که رفتار آنان مصداق افساد فیالارض باشد، مجازات افساد فیالارض اعمال خواهد شد.
نکته آزمونی:
کلاهبرداری ساده: حبس ۱ تا ۷ سال
کلاهبرداری مشدد: حبس ۲ تا ۱۰ سال + انفصال ابد
کلاهبرداری شبکهای: حبس ۱۵ سال تا ابد و در صورت تحقق شرایط، مجازات افساد فیالارض