قدرت بر تسلیم مبیع از شرایط صحت عقد بیع است. هرگاه فروشنده نتواند مبیع را به خریدار تسلیم کند، ضمانت اجرا بسته به مورد متفاوت است.
۱. عدم قدرت بر تسلیم تمام مبیع
اگر فروشنده اصلاً قدرت بر تسلیم مبیع نداشته باشد، عقد بیع باطل است؛ زیرا یکی از شرایط اساسی صحت بیع وجود ندارد.
۲. عدم قدرت بر تسلیم بخشی از مبیع
مطابق ماده ۳۷۲ قانون مدنی، اگر فروشنده نسبت به بخشی از مبیع قدرت بر تسلیم داشته و نسبت به بخش دیگر نداشته باشد:
بیع نسبت به قسمت قابل تسلیم صحیح است.
بیع نسبت به قسمت غیرقابل تسلیم باطل است.
در این فرض، اگر خریدار هنگام معامله از این موضوع بیاطلاع (جاهل) باشد، مطابق ماده ۴۴۱ قانون مدنی دارای خیار تبعض صفقه است و میتواند:
معامله را نسبت به قسمت صحیح بپذیرد و ثمن قسمت باطل را پس بگیرد؛ یا
کل معامله را فسخ کند.
۳. عدم اجرای شرط مربوط به تسلیم
اگر قدرت بر تسلیم یا انجام تعهد، به صورت شرط ضمن عقد آمده باشد، موضوع مشمول خیار تخلف از شرط است. در این حالت، ابتدا متعهد به انجام شرط اجبار میشود و اگر اجبار ممکن نباشد، برای مشروطله حق فسخ ایجاد خواهد شد.
