حوزه قضایی، عبارت است از قلمرو یک بخش یا شهرستان که دادگاه در آن واقع است. تقسیم بندی حوزه قضایی به واحدهایی، از قبیل مجتمع یا ناحیه ، تغییری درصلاحیت عام دادگاه مستقر در آن نمی دهد.
از آنجا که به طور معمول، هر حوزه قضایی، متشکل از چندین شعبه دادگاه می باشد، رئیس هر حوزه قضایی، رئیس شعبه اول دادگاه های آن حوزه می باشد که با تصویب رئیس قوه قضاییه، به تعداد لازم، معاون خواهد داشت. به استناد ماده ۱۱ قانون تشکیل دادگاه های عمومی و انقلاب، رییس شعبه اول دادگاههای عمومی در هر حوزه قضایی، رییس حوزه قضایی است و با تصویب رییس قوه قضاییه می تواند به تعداد لازم معاون داشته باشد.
